Link açıqlığı

Saatnıñ esas haberi

BLOGLAR

Cuma 21 sentâbr 2018

©Shutterstock

2018 senesi, Qırımda söz ve fikir serbestliginen küreş daa ögge ilerledi. Evelde (ve alâ bugün - daa ziyade küçnen) basqığa, ekseriyette, qırımtatar ve ukrain faalci ve blogerleri oğrasa, bu yılı Qırım akiyemiyetini tenqit etken rusiye tarafdarı olğan faalciler de sıqıştırıla.

Böylece, mertebeliQırım memurları ve mabusları tarafından, yarımadada akiyemiyetke qarşı noqta-i nazarınen belli olğan blogerler Aleksandr Talipov, Aleksandr Yüryev, İlya Bölşedvorov, rusiye tarafdarı faalci Dmitriy Cigalovqa qarşı davalar açıldı. Qorqutuvlar rusiye tarafdarı faalci ve blogerler Aleksandr Gornıy ve Oleg Köçerovğa da kele. Bu - tek belli olğan vaqialar.

Evelde yerli Qırım memurları olarğa uymağan, begenilmegen blogerlerge öz siyasetşınas ve jurnalistlerini ustursa, şimdi - areket tarzları deñişti.

“Ğalipler taqımı” blogerlerni aqçanen cezalamağa tırışa

Kim içtimaiy ağlarnıñ Qırım qısmını közetse ve Qırım televizionını baqsa, o, siyasetşınas İvan Mezüho, jurnalistler Vladimir Andronaki, Oleg Krüçkov ve Dmitriy Taran blogerlerniñ adını haraplamaq içün ne qadar ğayret etkenini biledir. Olarnıñ esas delili deñişmey - bu blogerler, Amerika Devlet departamentine çalışqan “ukrobanderovets”ler eken. Amma, teessüf ki, Qırım memurları istegeni kibi, qırımlılar böyle aqılsız “delillerge” inacaq qadar ahmaq degiller. Mustaqil blogerlerniñ adı lekelenmedi, aksine, olar daa populâr ve belli oldı. Böyle ucumlardan soñ olarnıñ oquyıcılar ve abunecilerniñ sayısı tek arttı.

Bundan soñ “ğalipler taqımı” blogerlerni aqçanen cezalamağa tırıştı. Memurlarnıñ tarafından olarğa berilgen davalar “maneviy zazar” içün büyük altı sıfırlı aqça raqamlardan ibaret. Amma bu da faydasız oldı - “ğalipler taqımı”nıñ muhalifleri susıp oturmadı.

Qırımnıñ rusiye başlığınınñ açuvını çıqarğan nevbetteki areket - Ermeni Bazarnıñ (Armânsk) faciası aqqında mustaqil blogerlerniñ yazılar. Sergey Aksönov, Qırım televizion kanalınıñ efirinde buña - provokatsiya ve telâş çıqarması dedi. Oña “tabi olğan” jurnalist Oleg Krüçkov ise, blogerlerni İudanen qıyasladı. Amma kene tirelüv. Qorqmadı, ğaliba, blogerler, akimiyet tenqidini eksiltmedi, ileri ketti.

Misal içün, rusiye tarafdarı olğğan eki Qırım blogeri İlya Bölşedvorov ve Oleg Köçerov, Kreml tayin etken Qırım başı Sergey Aksönovnı ve onıñ muavvini Dmitriy Polonskiyni “ringge” çağırttı. Evelce aynı böyle Rusiye Rosgvardiyasınıñ başı Viktor Zolotov muhafeletçi Aleksey Navalnıynı “duelge” çağırttı.

Bu amelge Aksönov ve Polonskiy tarafından açıq cevap olmadı, amma, körünip tura ki, olar öz dostunı - “Qırım samooboronası”nıñ komandirlerinden birisini, qavğa-davalı olğanı içün belli Armen Martoyannı blogerlerge usturdı. O, içtimaiy ağda qaba tarzda küfür sözlernen blogerlerge basmağa tırıştı. Amma olarnıñ da Qırım atamanı Sergey Akimov sıfatında yardımcısı tapıldı. O, Samvel adınen daa çoq belli olğan, Armen Martoyannı mubarezege çağırttı.

“Sergey Akimov, 2014 senesini vaqialarınıñ faal iştirakçisi edi ve özüni Samvel Martoyan dep adlandırğan adamnen şahsen tanış. Amma özüni silâsız adamlarnı urmasında tanıtqan Samvelden farqlı olaraq, Sergey Akimov özüni areket adamı kibi kösterdi. Biz onen tanışmız ve beraberlikte endi bir qaç tedbir azırlap keçirgen edik. O, bizim Oleg Köçerovnen beraber Aksönovqa yapqan çağıruvımız aqqında Samvelniñ tefsirini oquğan soñ, o adamnıñ arsızlığına pek taaciplendi.Tamam bunıñ içün onı ringge çağırttı - o kerçekten aqay ve öz sözlerine saip olğanın köstersiñ dep. İşte, farz etkenimiz kibi, cevap olmadı. İnternet ağlarında ya da arqanda bir ordu tursa, qaraman olmağa qolay. Amma ögünde kerçek, musaviy raqip olsa, o qadar qolay degil eken”, - dep ikâye etti İlya Bölşedvorov.

Илья Большедворов
Илья Большедворов

Faalciniñ malümatına köre, Qırım atamanı, Martoyannıñ İlya Bölşedvorov ve Oleg Köçerovqa aytqan küfür tefsirlerden soñ bu areketni yaptı.

Qırım problemalarınıñ esas sebebi - bu tınmağan faalci ve blogerlerdir

Ukraina Milliy politsiyasınıñ Qırım ve Aqyarda baş idaresi, “Qırım samooboronası” degen topluluqnıñ dörtünci rotası başı, Samvel adınen daa çoq belli olğan, Armen Martoyan, Qırım Avromaydanınıñ faalcileri Andrey Şçekun ve Anatoliy Kovalskiyniñ qırsızlanuvında şeklegenleri aqqında bildirdi.

İşte, Qırımda mına böyle şamata. Qırımlılarnıñ kerçek problemalarını çezmek yerine, memurlar - de ukrain, de qırımtatar, şimdi ise endi rusiye tarafdarı jurnalist, bloger ve strimerlernen de küreşe. Qırımdaki problemalarnıñ esas sebebi - bu tınmağan faalci ve blogerlerdir. Şimdi, yerli akimiyet olarnı yeñer - ve Qırımda er keske baht şavleleri saçılır!

Zarema Seitablayeva, Qırım sakini, bloger (telükesizlik maqsadı ile muellifniñ adı ve soyadı deñiştirildi)

«Bloglar» rubrikasında bildirilgen fikirler muelliflerniñ öz noqtai-nazarlarını ifade etip, muarririyetniñ noqtai-nazarını ifade etmemek de mumkünler

Pensiya islâatına qarşı keçirilgen aktsitya. Moskva, sentâbrniñ 9-zı

Rusiye pensiya islâatına qarşı keçken kütleviy tedbriler Kreml siyasetine qarşı narazılıq aktsiyalarına çevirildi. Mitinglertde insanlar “Putin –hırsız”, “Bir, eki, üç – Putin vazgeç”- dep qıçırdı ve bu Rusiyeniñ büyük şeer soqaqlarında yañğırağan eñ yamanlıqsız sözler.

Narazılıq köstergenler ile politsiya arasında uruşnıñ eñ büyük soyu Sankt-Peterburgta keçti. Putin idaresi altında olğan Rusiye tarihında ilk defa politsiya telükesizlik hadimlerine qarşılıq köstergen vatandaşlardan qaçqanını kördik. “Buz yerinden qozğaldı”, der edi bu aqta Ostap Bender.

Qırım mevzuna ne içün böyle bir kiriş yaptım? Bu – bizler timsaliy bir adise kördik demektir. Rusiye rejimine tış halqara tazyıq, aqlı başında olğan ileri rusiyeliler arasında öz ittifaqdaşlarını taptı. Olar bütün problemalar Qırımnıñ ilhaqı ve “Donbassqa yapılğan yardımdan” soñ başlağanını pek yahşı añlay.

Rusiyeliler bütün problemalar Qırımnıñ ilhaqı ve “Donbassqa yapılğan yardımdan” soñ başlanğanını pek yahşı añlay

Rusiye prezidentiniñ hususan Donbassqa nisbeten tutqan pozitsiyası artıq o derece qatiy olmağanı aşikâr. O, daa evel bahs etilmegen şeylerge yol bermege, atta referendum keçirmege de razı. İhtimal, yaqın vaqıtta Qırımda da referendum ötkeriv meselesi de ortağa çıqar. Ve bu yerde eñ muim noqta şu ki, halqara cemaatçılıq öz şartlarını qoyıp, bir daa özüni aldatmağa fursat bermemeli.

Böyleliknen, vaziyet rejimge kelişmegen menfiy yönelişte ileriley. Putinniñ etrafındakilerge qarşı sanktsiyalarnıñ quvetlenüvi, rubleniñ tüşüvi, halq arasında populâr olmağan islâatlarnıñ keçirilüvi – rejimniñ Qırım meselesinde ep keri adım atmağa mecbur etecek.

İşbu vaziyette status-quonıñ tiklenmesi içün saylanğan barışıqlı strategiyadan çetke çekilmemek pek müim. Onıñ tiklenmesine tek bir vaziyet – arbiy çatışma – yardım etebilecegi aşikâr. Artıq belli ki, Kreml bunıñ teşebbüsçisi olmaz, çünki ellerine bayağı çubuq aşadı. Lâkin arbiy darbe oña endirilecek olsa – felâket olur, ihtimal, adiseler menfiy yönelişte inkişaf eter. Manaçıq berildi degence, soñki argumentni o bir direm qaçırmay qullanır.

İzlenecek eñ doğru strategiya – Rusiye rejimi içün Qırımnı ketken sayın daa ziyade ağır bir yükke çevirmekten ibaret olmalı

Bundan dolayı Qırımda status-quonıñ tiklenüvi içün yalıñız barışıq yolundan ketmek kerek. Qırımtatarlarnıñ barışıqlı qarşılığı, ekseriyet beklemegeni kibi Kavkaz variantınaköre, daa büyük neticeler kösterdi. XXI asırda öz aqlarıñnı, tişine barğance silâlanğan tecevuzcığa silâñnı şıqırdatuv yolunen degil de, halqara maydanlarda, informatsion alan ve diplomatik uruş meydanlarında qorçalamaq kerek.

Rusiye rejiminiñ liderleri halqara seviyede quvulğanlar sırasına kirgen maalde, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ liderleri er yerde tanılğan, halqara tedbirlerniñ er bir seviyesinde beklenilgenler sırasına kirdi. Öyle ise cemaat içün kimler telükeli sayıla – Rusiyede yasaqlanğan Qırımtatar halqınıñ Milliy Meclisimi ya da onı yasaqlağanlarmı?

İzlenecek eñ doğru strategiya – Rusiye rejimi içün Qırımnı ketken sayın em maddiy, em psihologik, em diger yönelişlerde daa ziyade ağır bir yükke çevirmekten ibaret olmalı. İşte o zaman Kreml bu yükni taşıp olamaycaq künü de illâ ki kelir...

Zarema Seitablayeva, Qırım sakini, bloger (telükesizlik maqsadı ile muellifniñ adı ve soyadı deñiştirildi)

«Bloglar» rubrikasında ifade etilgen fikirler muelliflerniñ öz noqtai-nazarlarını aks etip, muarririyetniñ noqtai-nazarını aks etmesi şart degil

Daa yüklemek

XS
SM
MD
LG