Link açıqlığı

Saatnıñ esas haberi

BLOGLAR

Ekinci Aqmescit "Hizb ut-Tahrir davası"nıñ mabüsleri

Mayısnıñ 12-nde Rostov-na-Donudaki Cenübiy bölgesiniñ arbiy mahkemesi ekinci Aqmescit "Hizb ut-Tahrir davası"nıñ mabüsleri Tofik Abdulgaziyev, Vladlen Abdulkadırov, İzzet Abdullayev, Mecit Abdurahmanov ve Bilâl Adilovğa üküm çıqardı. Olar 12 ile 14 yıl apis cezalarsına mahküm etildiler. İzzet Abdullayev ilk 5 yılını apishanede keçirecek 12 yıl sert rejimli koloniyada qalmasına ve azat etilgen soñ 1 yıl azatlığı sıñırlanacaq, dep üküm çıqarıldı. Qırım.Aqiqat Abdullayevniñ mahkemede soñki sözüni yayınlay.

Menim soñki sözüm", soñki söz bu esnasta, amma umumen soñki degil.

Men, Abdullayev İzzet Mustafayeviç. Musulmanım, Ukrayina vatandaşım, siyasiy mabüsim. Men çoq qırımtatarlar, Qırım musulmanlarından biridirim. Menim taqip eteler ve başqa fikride olğanım içün mahkemeleyler.

İzzet Abdullayev
İzzet Abdullayev

Apishanede olğanım müddette mediadan böyle adiseler aqqında malümat aldım:

1. 2021 senesi mayısnıñ 11-nde Tataristanda on doquz yaşındaki gimnaziya talebesi silâ ve qurşunlar satın alğan. Kün ortasında o, tasil müessisesine kelip ateş açtı. Bundan evel içtimaiy ağlarda o, niyetini açıqlağan edi. Bunıñ neticesinde 9 adam öldi ve 23 zarar kördi. Bu sebepten RF Ceza Qanunnamesiniñ 105-nci maddesiniñ 2-nci qısmına binaen cinaiy dava açıldı.

2. 2021 senesi sentâbrniñ 20-nde Perm Devlet araştırma universitetiniñ studenti tasil müessisesiniñ binalarından birine ateş açtı. Bunıñ neticesinde 6 adam öldi ve 40 yaralandı. Tahqiqat Rusiye Federatsiyasınıñ Ceza Qanunnamesiniñ 105-nci maddesine binaen cinaiy dava açtı.

3. 2021 senesi martnınh 31-nde Moskva vilâyetinde 61 yaşındaki erkek tintüvnen oña kelgen küç hızmetiniñ hadimlerinden öz binasında barrikada qurıp, kerçek arbiy qarşı turma keçirdi. O, 10 saat devamında ateş açıp turdı. Erkekniñ arsenalıdna pek çoq silâ, granata ve diger silâlar edi. Bütün bunı erkek 10 saat devamında qullandı. Neticede tahqiqat Rusiye Federatsiyasınıñ Ceza Qanunnamesiniñ 317-nci maddesine binaen cinaiy dava açtı.

2018 senesi yüz bergen vaqialar aqqında da aytmaq kerektir. Oktâbrniñ 17-nde Keriç kölecinde patlavlarnen beraber ateş sesleri eşitilgen edi. Qolnen yasalğan cihazlardan ateş açılması sebebeinden 20 adam öldi ve 65 yaralandı. Bu adiseler bütün Qırımnı sarsıttı demek mümkün, çünki evel anda böyle bir şeyler olmağan edi. Eñ başından bunı Kavkaz asıllı bellisiz şahıs teşkil etkeni aqqında malümat peyda olğan edi. Oña qarşı Ceza Qanunnamesiniñ 205 maddesine binaen cinaiy dava açıldı. Amma soñra, bunı Vladislav Ruslâkov adlı şahıs, bu kölecniñ studenti yapqanı belli oldı ve dava maddesi 105-ke deñiştirildi.

Aytacağım, bugün Rusiyede patlavlarnıñ, atışlarnıñ, silânıñ, ölümlerniñ, yaralanmalarnıñ yüz bergen siyasiy adaletsizlik aqiqatında qanun qoruyıcı organlar bunı terror kibi saymay. Amma bunıñ olmağan, amma sizge atılğan edebiyat, kitaplarnıñ olğan yerinde ise bunı terror dep qıymetlendireler.

Amma kene de bütün bu manaçıqtır. Aqiqaten, men ve bu dava boyunca qabaatlanğan diger ballar da başqa fikirde olğanımız içün mahkemelenemiz. Ve tek biz degil, Rusiyede umumen başqa fikrde olğanlar taqip etile. Bugünde bir dane bile mustaqil media qalmadı. "Memorial" aq qoruyıcı merkezi qapatıldı, söz serbestligi boğdurıla. Eger akimiyet beyazğa qara dese, sen bunen razı olmalısıñ, ve buña qarşı olmamalısıñ.

Böyle etip, bizni terrorcılıq patlavlar, atışlar, ölümler, azaplar olğanı degil, kitap oqumağa olğanına inandırmağa isteyler. Bu Rusiyeniñ siyasetidir.

Amma öz-özüni aldatmaq mümkün degil, kitap oqumağa terrorcılıq degil, bunı er kes añlay. Bugünde RF-teki siyasiy yönelişi turğun degil, deñişip tura. Bir kün kelir, ve er kes bizn qırımtatarla, Ukraiyna vatandaşları siyasiy sebeplerden mahkemelengenlerimizni aytacaqlar. Suçlular ise cezalarını alacaqlar.

İzzet Abdullayev - qırımtatar, ekinci Aqmescit "Hizb ut-Tahrir davası"nıñ mabüsi, Rusiye akimiyeti tarafından tevqif etilgen ve apis cezasına mahküm etilgen, aq qoruyıcılar tarafından siyasiy mabüs kibi tanılğan.

«Fikir» rubrikasında ifadelengen fikir-tüşünceler müelliflerniñ noqta-i nazarını aks ettirip, muarririyetniñ baqışlarınen bir olmaması mumkün

Roskomnadzor Qırım.Aqiqat saytını blok etti. Qırım.Aqiqatnı küzgü saytı vastasınen oqumaq mümkün: https://krymrcriywdcchs.azureedge.net . Esas adise-vaqialarnı Qırım.Aqiqatnıñ Telegram ve İnstagram saifelerinden taqip etiñiz.

Bloklav ve tsenzurasız haberler! Qırım.Aqiqat qullanımını qurmaq içün iOS ve Android.

Qırımdaki «Hizb ut-Tahrir davaları»

«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokatlar qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.

«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.

Kollaj

AQMESCİT – Şimdi bir çoq kişi 2022 senesi dünyanı deñiştirdi, dep ayta ve yazalar, amma aslında dünyanı Rusiye vaziyetten faydalanıp, Qırımnı ilhaq etken 2014 senesi deñiştirdi. O vaqıt dünya muvazenesi bozuldı. Ukraina ve ğarbiy ortaqlarınıñ diplomatiya, sanktsiya ve diger barışıq aletlernen resmiy statusnı qaytarmaq ıntıluvları neticesiz oldı. Aksine: Rusiye Ukrainağa büyük ücüm yapmağa ve bütün ğarbiy dünyağa qarşı açıq qarşı çıqmağa istedi.

Cenk devam etkenini endi er kes añlay, zıddiyetni muzakereler vastasınen toqtatmaq imkânları eksile. Soñu ne olacaq – şimdi kimse bilmey. Belki, insaniyet Üçünci cian cenkine kire. Belki, özek silâsı qullanılır. İstilâcı memleket er şeyge azır, amma Ukraina da ortaqlarınen beraber memleketniñ suverenitetini qorumaq, ğalebe qazanmaq içün soñuna qadar küreşecekler. Bu yılnıñ başında bile böyle olacağını kimse tüşünmey edi – şimdi bu bir kerçek oldı, er kes er şeyge azır.

Belki, insaniyet Üçünci cian cenkine kire. Belki, özek silâsı qullanılır

Bugün Ukrainağa ğarbiy ortaqları tarafından yardım etile, ukrainalılar ve dünya toplulığınıñ istilâcını yeñüv ümütleri pekitile. Ukraina Mudafaa naziri Oleksiy Reznıkov «Ramştayn» ava bazasındaki mudafaa nazirleriniñ körüşüvinde Ğarp memleketleriniñ er bir arbiy yardımı Rusiye ile cenkte umumiy ğalebeni yaqınlaştıra, dep ayttı.

Qırımda er kes bunı köre ve añlay. Qırımnıñ Rusiye akimiyeti qırımlılarnı «mahsus operatsiyağa» qoltutmaları içün elinden kelgenini yapa. Çeşit usullar qullanalar. Meselâ, Qırım spikeriniñ yardımcısı Sergey Mahonin «Selskaya nov» gazetasına bergen intervyüsında Qırımda «Özümizniñkilerni taşlamaymız» Rusiye ordusına qoltutuv aktsiyası devam ete», dep ayttı.

Qırım spikeriniñ yardımcısı Sergey Mahoninniñ «Selskaya nov» gazetasına bergen intervyüsı
Qırım spikeriniñ yardımcısı Sergey Mahoninniñ «Selskaya nov» gazetasına bergen intervyüsı

Mahoninniñ bildirgenine köre, «65 biñden çoq qırımlı» anda iştirak etip, «Z» timsalini maşinasına yapıştırdı. Doğrusını aytqanda, bu raqamnen bağlı şübhelerim bar: Qırım şeerleriniñ soqaqlarında bu «timsalnen» pek az maşina körem. Mahonin «cenk areketleri bitkeninen student otrâdları çıqıp, infrastrukturanı ğayrıdan tiklemek içün yardım etmege azır», dep haber ete. Qırım spikeri ve yardımcıları bunı isteydir, amma Qırım gençleriniñ büyük qısmı vaziyetni bam-başqa şekilde köre.

Qırımnıñ Rusiye parlamentiniñ spikeri Vladimir Konstantinov Rusiyeniñ Ukrainağa qarşı ücümine qoltutuv aktsiyasını keçire, 2022 senesi martnıñ 14-ü
Qırımnıñ Rusiye parlamentiniñ spikeri Vladimir Konstantinov Rusiyeniñ Ukrainağa qarşı ücümine qoltutuv aktsiyasını keçire, 2022 senesi martnıñ 14-ü

Qırımda olğanlarnı körip, şaşıp qalam. Yaşlar Ukrainağa ket-kete daa çoq qoltuta. Gençlerniñ ailelernen qavğa etkenini eşitem, ana-babaları, hususan qartana-qartbabaları balaları Ukrainağa qoltutqanını begenmey.

Ukraina vesiqalarını alıp olğan yaş qırımlılarnıñ Avropağa ketkenini bilem – «rus dünyasından» uzaqça olmağa isteyler

Bir tanışım mahkemede çalışa ve yaşlar Rusiye ordusına barmamaq içün elinden kelgenini yapa, dep ayta. Hususan şimdi yahşı körüne – fevralniñ 24-nden soñ. Gençler aselet ciddiy olmağan cinayetler yapa, şartlı mahkümiyet ala ve askerlikten «uzaqlaşa», çünki mahküm etilgen insanlar orduğa alınmay.

Ukraina vesiqalarını alıp olğan yaş qırımlılarnıñ Avropağa ketkenini bilem – «rus dünyasından» uzaqça olmağa isteyler, istilâcınıñ yapqanlarından zarar körgen esas Ukrainanıñ bir çoq vatandaşı yapqanı kibi. Böyle qırımlılar pek çoq, dep tüşünem.

Rusiyege qoltutqan bazı Telegram kanallarında Kyiv memnün olmağanı aqqında oquyım: qırımtatarlar Qırımda Ukrainağa qoltutqanını faal köstermey eken. Birinciden, Kyiv tarafından böyle bir şeyni iç bir resmiy kütleviy haber vastasında körmedim. Ekinciden, qırımtatarlar ve olarnıñ temsiliy organı olğan Qırımtatar Milliy Meclisi tarihiy vatanları Qırımda barışıq tirenüv strategiyasını deñiştirmek qararını qabul etmedi. Üçünciden, bu propaganda kanallarınıñ müelliflerine bir şey aytmağa isteyim, çoqusı qırımtatarı Ukrainanı imaye etecek, amma kerek olğanda, ve Ukraina reberligi ve Meclisten tam bir işaret berilgende.

Şübhelengenler – biñlernen qırımtatarınıñ Rusiye tarafdarlarını yeñgen 2014 senesi fevralniñ 26-nda Qırım Yuqarı Şurasınıñ binası ögünde mitingni hatırlasın.

2014 senesi Qırım parlamentiniñ binası ögünde miting
2014 senesi Qırım parlamentiniñ binası ögünde miting

Qırımtatarlarnıñ özüni teşkil etüv seviyesi daima ayrı bir alâmetleri edi, şunıñ içün bir işaret olsa – areket de başlar! Qırımtatarlar öz vaqtını bekley. Qırımtatarlarnıñ Kyivniñ Qırımnı qurtaruv strategik planlarında ayrı yer alması iç şübhe doğurmay. Bunıñ yahşı bir delili – Tamila Taşevanıñ Ukraina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki daimiy temsilcisi vazifesine tayin etilüvidir.

Bu künleri Kyivden (işğalden soñ qorantasınen beraber Qırımnı terk etmege mecbur olğan) qırımtatar cemaat erbaplarından birinen laf ettim, telefon subetimizniñ soñunda bir eminliknen şunı ayttı: «Bekleñiz, tezden Qırımda olacaqmız».

Zarema Seitablayeva, qırımlı, bloger (müellifniñ adı ve soyadı telükesizlik maqsadınen deñiştirildi)

«Fikir» rubrikasında ifadelengen fikir-tüşünceler müelliflerniñ noqta-i nazarını aks ettirip, muarririyetniñ baqışlarınen bir olmaması mumkün

Roskomnadzor Qırım.Aqiqat saytını blok etti. Qırım.Aqiqatnı küzgü saytı vastasınen oqumaq mümkün: https://d2ud65mnh9spru.cloudfront.net. Esas adise-vaqialarnı Qırım.Aqiqatnıñ Telegram ve İnstagram saifelerinden taqip etiñiz.

Qırımnıñ Rusiye tarafından işğal etilüvi

2014 senesi fevral ayında Qırımda işaretsiz urbada silâlı insanlar peyda oldı. Olar Qırım Yuqarı Şurası, Aqmescit ava limanı, Keriç parom keçiti, diger strategik obyektlerni zapt etip, Ukraina ordusınıñ areketlerini blok etken edi. Rusiye akimiyeti bu insanlarnıñ Rusiye ordusınıñ arbiyleri olğanını başta inkâr etken edi. Daa soñra Rusiye prezidenti Vladimir Putin bular Rusiye arbiyleri olğanını tanıdı.

2014 senesi martnıñ 16-nda Qırım ve Aqyarda yarımada statusınen bağlı dünyada tanılmağan «referendum» olıp keçti, onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine aldı. Ukraina, Avropa Birligi, ABD «referendumdaki» rey neticelerini tanımadı. Rusiye prezidenti Vladimir Putin martnıñ 18-nde Qırımnıñ Rusiyege «qoşulğanını» ilân etti.

Halqara teşkilâtlar, Qırımnıñ işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini takbih ettiler. Ğarp devletleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı qullandı. Rusiye, yarımadanı işğal etkenini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ tiklenmesi», dey. Ukrainanıñ Yuqarı Radası 2014 senesi fevralniñ 20-ni, Rusiye tarafından Qırım ve Aqyarnıñ muvaqqat işğali başlağan künü olaraq resmen ilân etti.

Daa yüklemek

XS
SM
MD
LG