«Cemilev davası»: Ermeni Bazar mahkemesinde imaye şaatlarını sorğuğa çekmege devam ettiler

10 iyün 2021, 13:27

İyünniñ 10-nda Ermeni Bazar şeer mahkemesiniñ qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ davası boyunca oturışuvında imaye daa eki şaatnı sorğuğa çekti – qırımtatar faali Kurtseit Abdullayev ve Ediye Cemilevanı, dep bildire Qırım.Aqiqat mühbiri.

«Bugün başta Ediye Cemilevanı sorğuğa çektik, o, silânı diqqatsız saqlavnen bağlı şaatlıq etti. Ediye Mustafa Cemilevniñ evine sıq-sıq kelgenini aytıp, oda qapusını ve framuganı tarif etti, o, qapunıñ esas parçası edi ve açılmay edi. Yani Mustafa Cemilevniñ odasına kirmek içün bozıp açmaq kerek edi», – dep ayttı advokat Nikolay Polozov.

Onıñ malümatına köre, Kurtseit Abdullayev 2014 senesi mayısnıñ 3-nde Cemilevniñ Qırım ve esas Ukraina memuriy sıñırını qanunsız keçüvi ile bağlı sorğuda, «Ermeni Bazar rayonında sıñır olğanını köstergen sıñır işaretlerini» körmegen edi, dep bildirdi.

Advokatnıñ haber etkenine köre, daa evel şaat olaraq çağırılğan «Şeremetyevo» Moskva ava limanınıñ Rusiye sıñır hızmetiniñ hadimi mahkemege kelmedi. Nikolay Polozov şaatqa şahsen celpname bermege istedi.

Rusiye kontrolindeki Ermeni Bazar şeer mahkemesiniñ «Cemilev davası» boyunca nevbetteki oturışuvı iyünniñ 17-18-ne planlaştırıla. İmaye delillerini bermege devam etecektir.

Aprelniñ 30-nda Ermeni Bazar mahkemesi imaye şaatlarını sorğuğa çekip başladı. Rusiye FSBsiniñ baş idaresi, tahqiqat idaresine Ermeni Bazarda ğıyabiy şekilde mahkeme etilgen qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ davası boyunca Ukraina uquq qoruyıcılarına muracaat etmesini yasaqladı. Ermeni Bazar mahkemesi imayeniñ talabınen FSB hadimini davet etmege razı oldı.

Qırımdaki Rusiye Tahqiqat komitetiniñ idaresi 2020 senesi aprelniñ 13-nde Mustafa Cemilevniñ qabaatlavını Rusiye Ceza kodeksiniñ üç maddesine istinaden aydınlattı: «Rusiyege kirişi yasaqlanğan çetel vatandaşınıñ bir gruppa insanlarnen evelden añlaşıp, Rusiye devlet sıñırını keçüv (Rusiye CK 322-nci maddesiniñ 3-ünci qısmı); nariye silâsını diqqatsız saqlav, onıñ başqa insan tarafından qullanılması ve ağır aqibetlerge yol açması (Rusiye CK 224-ünci maddesi); silânı qanunsız alıp saqlav (Rusiye CK 222-nci maddesiniñ 1-inci qısmı)».

Cemilevniñ «yarıp keçüvi». Yedi yıl evelsi qırımtatarlarnıñ lideri vatanına qaytmağa tırışqan edi (fotoresimler)

<p>Emine Ceppar, Ukraina informatsion siyaseti naziriniñ birinci muavini o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi edi. O künü Mustafa Cemilevniñ Şeremetyevo ava limanında (Moskva, Rusiye) Qırımğa kirsetilmegeni aqqında malümat pek tez tarqaldı, dep ayta. </p>

<p>Qırımtatar halqınıñ lideri Herson vilâyetiniñ memuriy sıñırındaki maşina keçiş noqtasından keçecegi aqqında belli oldı. Cepparnıñ aytqanına köre, qırımtatarlar memuriy sıñırğa ketmege qarar berdi</p> — 1/20
Emine Ceppar, Ukraina informatsion siyaseti naziriniñ birinci muavini o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi edi. O künü Mustafa Cemilevniñ Şeremetyevo ava limanında (Moskva, Rusiye) Qırımğa kirsetilmegeni aqqında malümat pek tez tarqaldı, dep ayta.

Qırımtatar halqınıñ lideri Herson vilâyetiniñ memuriy sıñırındaki maşina keçiş noqtasından keçecegi aqqında belli oldı. Cepparnıñ aytqanına köre, qırımtatarlar memuriy sıñırğa ketmege qarar berdi

<p>O vaqıt, 2014 senesi mayıs ayında, Rusiye akimiyetinen işbirligi yapqan insanlar Mustafa Cemilevniñ Qırımğa kelişini «provokatsiya» dep adlandırdı. </p>

<p>Qırımnıñ Rusiyege qol tutqan akimiyeti insanlarnı Hıdırlez bayramına toplamağa tırışsa, mayısnıñ 3-nde olğan adise-vaqialar teşkil etilmegen edi, Mustafa Cemilevni qarşılamaq içün memuriy sıñırğa barmaq qararını er kes özü alğan edi, dep ayta Ceppar</p> — 2/20
O vaqıt, 2014 senesi mayıs ayında, Rusiye akimiyetinen işbirligi yapqan insanlar Mustafa Cemilevniñ Qırımğa kelişini «provokatsiya» dep adlandırdı.

Qırımnıñ Rusiyege qol tutqan akimiyeti insanlarnı Hıdırlez bayramına toplamağa tırışsa, mayısnıñ 3-nde olğan adise-vaqialar teşkil etilmegen edi, Mustafa Cemilevni qarşılamaq içün memuriy sıñırğa barmaq qararını er kes özü alğan edi, dep ayta Ceppar

<p>Faaller yarımadanıñ çeşit regionlarından qırımtatar milliy bayraqlarınen ve Ukraina devlet bayraqlarınen bir qaç avtokolonnanen Ermeni Bazardaki «Turetskiy val» keçiş noqtasına keldi</p> — 3/20
Faaller yarımadanıñ çeşit regionlarından qırımtatar milliy bayraqlarınen ve Ukraina devlet bayraqlarınen bir qaç avtokolonnanen Ermeni Bazardaki «Turetskiy val» keçiş noqtasına keldi

<p>Aktsiya iştirakçileri arasında qırımtatar lideriniñ ömür arqadaşı Safinar Cemileva ve Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov, regional meclis reisleri ve lâqayt olmağan qırımlılar bar edi</p> — 4/20
Aktsiya iştirakçileri arasında qırımtatar lideriniñ ömür arqadaşı Safinar Cemileva ve Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov, regional meclis reisleri ve lâqayt olmağan qırımlılar bar edi

<p>Qırımtatar faalleri öz liderini körmek maqsadınen vaziyetni kontrol etmek içün «Turetskiy valğa» yollanılğan silâlı Rusiye OMONınıñ hadimlerinen çatışmağa mecbur oldı. Ağır arbiy tehnika da ketirilgen edi</p> — 5/20
Qırımtatar faalleri öz liderini körmek maqsadınen vaziyetni kontrol etmek içün «Turetskiy valğa» yollanılğan silâlı Rusiye OMONınıñ hadimlerinen çatışmağa mecbur oldı. Ağır arbiy tehnika da ketirilgen edi

<p>«Tesadufen yarıp keçtik», – dep hatırlay o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi, al-azırda ABDde yaşağan qırımtatar faali Timur Qırımoğlu. O, qırımtatarlar bir zorbalıq köstermedi, lâkin memuriy sıñırğa yaqınlaşqan biñlernen insannı körip, Rusiye askerlerden biri avağa ateş etip başladı, dep ayta</p> — 6/20
«Tesadufen yarıp keçtik», – dep hatırlay o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi, al-azırda ABDde yaşağan qırımtatar faali Timur Qırımoğlu. O, qırımtatarlar bir zorbalıq köstermedi, lâkin memuriy sıñırğa yaqınlaşqan biñlernen insannı körip, Rusiye askerlerden biri avağa ateş etip başladı, dep ayta

7/20 Qırımtatar faali Mustafa Osmanov ömür arqadaşı ve oğlunen beraber o vaqialarda iştirak etken edi

<p>«Sıñırğa» keldik, arbiy urbada insanlarnı kördik, ve olar bizni kirsetmedi. O vaqıt bir işareti yoq edi, Rusiye ise yarımadada Rusiye arbiyleri olğanını inkâr etken edi. Olar keçiş qapalı, dep aytqan edi. Bir taraftan semetdeşlerimiz tura, ekinci taraftan arbiyler tura edi», – dep hatırlay Osmanov</p> — 8/20
«Sıñırğa» keldik, arbiy urbada insanlarnı kördik, ve olar bizni kirsetmedi. O vaqıt bir işareti yoq edi, Rusiye ise yarımadada Rusiye arbiyleri olğanını inkâr etken edi. Olar keçiş qapalı, dep aytqan edi. Bir taraftan semetdeşlerimiz tura, ekinci taraftan arbiyler tura edi», – dep hatırlay Osmanov

<p>«Bazıları laf etip, bu arbiylerge bu Ukraina toprağı olğanını ve bu yerde maniasız areket etmege aqqımız bar olğanını añlatmağa tırışqan edi», – dep qoşa qırımtatar faali Osmanov</p> — 9/20
«Bazıları laf etip, bu arbiylerge bu Ukraina toprağı olğanını ve bu yerde maniasız areket etmege aqqımız bar olğanını añlatmağa tırışqan edi», – dep qoşa qırımtatar faali Osmanov

<p>Rusiye quvetçilerini yarıp keçken aktsiya iştirakçileri Ukraina keçiş noqtasına çapıp ketti. Timur Qırımoğlunıñ hatırlatqanına köre, olarnı ağlap qarşılağan ediler.</p>

<p>«Bazı Ukraina sıñırcıları Ukraina ve qırımtatar bayraqlarınen qarşılarına kelgen bizlerni körip ağlap başlağan edi. Rusiye propagandası Qırımnıñ aman-aman bütün ealisi Rusiyege qol tutqanını aytqanına baqmadan, olar quvançını gizlemedi. Sıñırda olğan vaqıt olar bizge qol tuttı», – dep hatırlay o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi</p> — 10/20
Rusiye quvetçilerini yarıp keçken aktsiya iştirakçileri Ukraina keçiş noqtasına çapıp ketti. Timur Qırımoğlunıñ hatırlatqanına köre, olarnı ağlap qarşılağan ediler.

«Bazı Ukraina sıñırcıları Ukraina ve qırımtatar bayraqlarınen qarşılarına kelgen bizlerni körip ağlap başlağan edi. Rusiye propagandası Qırımnıñ aman-aman bütün ealisi Rusiyege qol tutqanını aytqanına baqmadan, olar quvançını gizlemedi. Sıñırda olğan vaqıt olar bizge qol tuttı», – dep hatırlay o adise-vaqialarnıñ iştirakçisi

<p>Faaller «Turetskiy val» keçiş noqtasını yarıp keçip, qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevnen körüşti</p> — 12/20
Faaller «Turetskiy val» keçiş noqtasını yarıp keçip, qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevnen körüşti

<p>«O, (Cemilev – <em>QA</em>) halqnıñ böyle areket etkenine pek quvanğan edi. O, birlik olğanımıznı ve er şeyni doğru añlağanımıznı is etken edi. Onı kirsetmeyceklerini añlağan soñ Mustafa ağa er kesten yarımağa qaytmalarını rica etti», – dep tarif ete Mustafa Osmanov</p> — 14/20
«O, (Cemilev – QA) halqnıñ böyle areket etkenine pek quvanğan edi. O, birlik olğanımıznı ve er şeyni doğru añlağanımıznı is etken edi. Onı kirsetmeyceklerini añlağan soñ Mustafa ağa er kesten yarımağa qaytmalarını rica etti», – dep tarif ete Mustafa Osmanov

<p>Faqat anda faallerni Rusiye quvetçileri beklep tura edi. «Tanklar ve BTRler tura edi, keçiş qapalı edi, amma çıqış içün az yer berildi. Qırımğa qaytqan er bir insannı kamerağa çıqarğan ediler», – dep hatırlay o vaqialarnıñ iştirakçisi Mustafa Osmanov</p> — 15/20
Faqat anda faallerni Rusiye quvetçileri beklep tura edi. «Tanklar ve BTRler tura edi, keçiş qapalı edi, amma çıqış içün az yer berildi. Qırımğa qaytqan er bir insannı kamerağa çıqarğan ediler», – dep hatırlay o vaqialarnıñ iştirakçisi Mustafa Osmanov

<p>«Sıñırnı keçkende qaravul o qadar çoq olmasa da, qaytqanda bayağı çoq edi. Sıñır yolu ise pek tar edi, çetindeki tarlalarda ise mayınlar qoyulğanını aytmadılar. Şunıñ içün tek asfalttan keçmege mümkün edi», – dep tarif ete Timur Qırımoğlu</p> — 16/20
«Sıñırnı keçkende qaravul o qadar çoq olmasa da, qaytqanda bayağı çoq edi. Sıñır yolu ise pek tar edi, çetindeki tarlalarda ise mayınlar qoyulğanını aytmadılar. Şunıñ içün tek asfalttan keçmege mümkün edi», – dep tarif ete Timur Qırımoğlu

<p>Mayıs 3 adise-vaqialarınıñ iştirakçileri Qırımnıñ Rusiye akimiyeti tarafından taqip etilip başladı. Beş qırımtatar faali ücümde ve «Berkut» eski ukrain mahsus bölüginiñ askerlerine qarşı küç qullanğanında qabaatlandı</p> — 17/20
Mayıs 3 adise-vaqialarınıñ iştirakçileri Qırımnıñ Rusiye akimiyeti tarafından taqip etilip başladı. Beş qırımtatar faali ücümde ve «Berkut» eski ukrain mahsus bölüginiñ askerlerine qarşı küç qullanğanında qabaatlandı

<p>Qırımtatar halqınıñ lideri, Ukraina halq deputatı Mustafa Cemilevniñ fikirince, 2014 senesi mayısnıñ 3-nde işğal etilgen Qırım ve esas Ukraina memuriy sıñırını «yarıp keçüv» «semetdeşleriniñ Rusiyeniñ yarımada işğaline qarşı normal bir cevap» oldı.</p>

<p>«Semetdeşlerimiz işğalciniñ Qırımda kimler yaşaycağına, kimler yaşamaycağına dair qarar bergenine qarşı normal cevap berdi. Bu normal bir açuv bildirüvi edi», – dep ayttı Cemilev 2019 senesi Qırım.Aqiqatqa</p> — 18/20
Qırımtatar halqınıñ lideri, Ukraina halq deputatı Mustafa Cemilevniñ fikirince, 2014 senesi mayısnıñ 3-nde işğal etilgen Qırım ve esas Ukraina memuriy sıñırını «yarıp keçüv» «semetdeşleriniñ Rusiyeniñ yarımada işğaline qarşı normal bir cevap» oldı.

«Semetdeşlerimiz işğalciniñ Qırımda kimler yaşaycağına, kimler yaşamaycağına dair qarar bergenine qarşı normal cevap berdi. Bu normal bir açuv bildirüvi edi», – dep ayttı Cemilev 2019 senesi Qırım.Aqiqatqa

19/20 Cemilevniñ aytqanına köre, bir çoq qırımtatarı 2014 senesi yapqanlarını şimdi de tekrarlamağa azır. Mustafa Osmanov da aynı fikirde. 2014 senesi mayıs 3 adise-vaqiaları qorantasına tesir etse de, bugün de aynısını yapar edi, dep ayta

<p>Bu yıl mayıs ayında qırımtatar faalleri «Barışıq – zorbalıq ve işğalge qarşı. İtibar yürüşi» aktsiyasını keçirecek edi. Faaller memuriy sıñırnı keçip, işğal altındaki Qırımğa kirecek edi. Faqat koronavirus yuqunçınıñ tarqaluv telükesi sebebinden «İtibar yürüşi» başqa vaqıtqa qaldırıldı</p> — 20/20
Bu yıl mayıs ayında qırımtatar faalleri «Barışıq – zorbalıq ve işğalge qarşı. İtibar yürüşi» aktsiyasını keçirecek edi. Faaller memuriy sıñırnı keçip, işğal altındaki Qırımğa kirecek edi. Faqat koronavirus yuqunçınıñ tarqaluv telükesi sebebinden «İtibar yürüşi» başqa vaqıtqa qaldırıldı

Qırımtatar halqınıñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ davası boyunca martnıñ 5-nde olıp keçken mahkeme oturışuvında imaye tarafı dava malümatlarında bozuvlarnı qayd etti. Advokat Nikolay Polozovnıñ bildirgenine köre, bozuvlar tahqiqatçı azırlağan malümatnen bağlı edi. Mahkeme oturışuvında belli olğanına köre, Cemilevniñ Qırımğa kiriş yasağı 15 yılğa – 2034 senesi martnıñ 5-ne qadar uzatıldı.

Mustafa Cemilev

Mustafa Cemilev – qırımtatar milliy areketiniñ lideri, dissident, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi (1991 senesinden 2013 senesine qadar). Repressiyalarğa oğratılğan edi, 15 yıl sovet apishanelerinde yattı. 303 kün devamında Omsk apishanesinde açlıq tuttı. Rusiye akademiki, dissident Andrey Saharov Cemilevge qol tutıp, BM baş kâtibine mektüp yazdı.

Mustafa Cemilev 1991 senesi Qırımğa qaytıp oldı.

III-IX çağırılış Ukraina Yuqarı Radasınıñ halq deputatı ola.

Cemilev – Türkiyedeki Selçuk universitetiniñ uquq fahriy doktorı, «Ukrain cemiyetiniñ demokratizatsiyası içün» Orlık halqara mukâfatınıñ laureatı ola. Nansen medali (BM), V ve IV seviyeli Yaroslav Mudrıy knâziniñ nişanınen taqdirlengen edi.

2014 senesi Rusiyeniñ Qırım işğaline qarşı çıqtı. Rusiye oña qarşı bir qaç cinaiy dava açtı. 2016 senesi Cemilevniñ namzeti Saharov mukâfatına kösterildi.

Link açıqlığı

Qoşulıñız!

«Cemilev davası»: Ermeni Bazar mahkemesinde imaye şaatlarını sorğuğa çekmege devam ettiler

Cemilevniñ «yarıp keçüvi». Yedi yıl evelsi qırımtatarlarnıñ lideri vatanına qaytmağa tırışqan edi (fotoresimler)

Mustafa Cemilev