Link açıqlığı

Saatnıñ esas haberi

"Qırımlılar – tuzaqta": Rusiye işğal etilgen Qırım sakinlerini Ukrayina ile cenkke seferber ete

Rusiye arbiyleri Qırımda, arhiv fotoresimi
Rusiye arbiyleri Qırımda, arhiv fotoresimi

Rusiye işğal etilgen Qırımda quvetlerini seferber etip, Ukrayina cebesinde ücüm etmege azırlana, dep bildire Ukrayina Silâlı quvetleri. Qırım yarımadasında kütleviy şekilde orduğa celpnameler yollana ve Rusiye Federatsiyası Silâlı quvetlerinen añlaşma tizgenlerge yüksek para vade etile. Neler olğanını Qırım.Aqiqatnıñ maqalesinde tarif etemiz.

Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı büyük istilâsı başlağanınen Rusiye akimiyeti işğal etilgen Qırımnıñ biñlernen sakinini orduğa çağıra. 2022 senesi qırımlılarğa olarnı Ukrayina ile cenkke almaycaqlar, dep söz bergen ediler. Amma kütleviy şekilde cebege oğraylar, şu cümleden cenk esirleri olaraq tüşeler. Bu baarde Qırımnı daa bir seferberlik dalğası bekley, dep bildire Ukrayina akimiyeti ve arbiyleri.

Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotu 810-uncı brigadasınıñ "yañı ayatımı"?

Aprel ayında Qırımda ve Rusiye işğal etken diger Ukrayina topraqlarından seferber etilgenlerni cebede ğayıpları olğan Rusiye bölüklerini tamamlamaq içün yollamağa planlaştırıla, dep bildirdi Ukrayina cenübiniñ Mudafaa quvetleri spikeri Vladıslav Voloşin.

"Tek Qırımdan degil, vaqtınca işğal etilgen diger Ukrayina topraqlarından da. Donetsk, Lugansk, Herson, Zaporijjâ vilâyetleri. Yani seferber etilgen er kes cenkleşüv tecribesini almalı. Cenkleşüv tecribesini ise rusiyeliler Ukrayina topraqlarında ala", – dedi o.

Rusiye arbiyleri Qırımda, arhiv fotoresimi
Rusiye arbiyleri Qırımda, arhiv fotoresimi

Ukrayina Silâlı quvetleriniñ malümatına köre, Qırımdan seferber etilgenler Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotu deñiz piyadesiniñ ayrı 810-uncı brigadasına berile bile. Onıñ bölükleri Kursk yönelişinde ve "Qırım" operativ-taktik gruppirovkası erkânında areket ete. Anda artıq cenkleşip olamağan arbiylerniñ yerini toldurmağa planlaştıralar.

Bu brigada Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı büyük istilâsınıñ ilk künlerinden cenk areketlerinde iştirak ete ve büyük ğayıplar köre. Qırım.Aqiqat alğan malümatqa köre, 810-uncı brigadanıñ erkânı büyük ğayıplar sebebinden çoq deñişken edi.

Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotu deñiz piyadesiniñ ayrı 810-uncı brigadası, Aqyar, arhiv fotoresimi
Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotu deñiz piyadesiniñ ayrı 810-uncı brigadası, Aqyar, arhiv fotoresimi

Vladıslav Voloşinniñ aytqanına köre, bu gruppirovkanıñ daa büyük olması ve onı daa büyük vazifelerni yerine ketirmesine celp etmek içün Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotu 810-uncı brigadasını diviziyağa qadar arttırmağa ve batalyonlarnı polklarğa qadar kenişletmege isteyler.

Rusiye Federatsiyasınıñ akimiyeti ve bu memleketniñ arbiy komandanlığı Qırımdaki seferberlik aqqında açıq bildirmey.

"Qırımda – Rusiyeniñ eñ ilerilegen seferberlik sistemalarından biri bar"

Qırımnıñ Rusiye akimiyeti mart ayında Rusiye ordusınen añlaşma tizüv içün bir seferlik regional para berecek, dep ilân etti.

"2026 senesi martnıñ 23-nden 2026 senesi dekabrniñ 31-ne qadar Rusiye Federatsiyası Mudafaa nazirliginen añlaşma tizgen şahıslarğa bir kere 1 million 200 biñ ruble berilecek", – dep bildirdi Qırımnıñ Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenov.

Sergey Aksenov Aqmescitte «Bars-Krım» silâlı birleşmesiniñ iştirakçilerinen, 2025 senesi dekabr ayı
Sergey Aksenov Aqmescitte «Bars-Krım» silâlı birleşmesiniñ iştirakçilerinen, 2025 senesi dekabr ayı

Qırımda Rusiye ordusına celpnamelerni kütleviy şekilde yollap başladılar, dep bildire Ukrayina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki temsilciligi.

Qırımda Rusiye ordusına celpnamelerni kütleviy şekilde yollap başladılar
Ukrayina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki temsilciligi

"Rusiye seferberlik ilân etti. Elimizdeki malümatqa köre, ilk evelâ vaqtınca işğal etilgen topraqlarnıñ, hususan Qırım sakinleri seferber etilecek. Qırımnıñ farqlı yerlerinden celpnamelerniñ kütleviy şekilde berilüvine dair haberler alamız. Qırım ve Aqyarda yaşağan Ukrayina vatandaşları içün bu tuzaq ola", – dep bildirdi müessise.

Rusiye akimiyeti ordusına hızmetke celp etilgen qırımlılar Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı cenk areketlerinde iştirak etmeycek, dep vade etken edi. Asılında ise olarnı faal sürette cebege yollaylar, em Rusiye ordusı, em şahsiy arbiy birleşüvler erkânında.

Qırımda Rusiye işğal etken Ukrayina topraqları arasında eñ ilerilegen Rusiye seferberlik sistemalarından biri çalışa, dep bildire Ukrayina Mudafaa nazirligi Baş istihbarat idaresiniñ vekili Yevğen Yerin.

Rus ortodoks kilsesiniñ papazı «Bars-Krım» silâlı birleşmesiniñ iştirakçilerinen, 2025 senesi oktâbr ayı
Rus ortodoks kilsesiniñ papazı «Bars-Krım» silâlı birleşmesiniñ iştirakçilerinen, 2025 senesi oktâbr ayı
Celp etilgen Qırım sakinleriniñ sayısı diger vaqtınca işğal etilgen topraqlarğa köre bayağı çoq
Yevğen Yerin

Onıñ aytqanına köre, Rusiye Silâlı quvetlerine insanlarnı eñ çoq Qırımda celp eteler – er yıl tahminen beş biñ kişi.

"Celp etilgen Qırım sakinleriniñ sayısı diger vaqtınca işğal etilgen topraqlarğa köre bayağı çoq. Birinciden, Rusiye akimiyeti Qırımnı 2015 senesi Rusiye dep tanığanı ve halqara uquq normalarına zıt bir şekilde anda seferberlik keçirgeni içün. Olar arbiy komissarlıqlar ağını qurıp, askerlik yaşına yaqın gençler bazasını yapalar. Ve 2014 senesi anda endi orduğa aluv esnası kete edi. Askerlikke aluv, seferberlik, añlaşmalı hızmet de öyle", – dep bildire o.

Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı büyük istilâsı başlağanınen Rusiye 35 biñden çoq Qırım sakinini ordusına seferber etti, dep bildirdi Ukrayinanıñ cenk esirleri ile munasebet meseleleri Koordinatsion ştabınıñ kâtibi Dmıtro Usov.

Onıñ aytqanına köre, Ukrayinada er altıncı Rusiye cenk esiri işğal etilgen topraqlardan Ukrayina vatandaşı ola, 6%-ı ise – qırımlılar.

"İmperiya içün "top aşı" olmaqtan nasıl qorçalanmalı"

Rusiyeniñ Qırım sakinlerini Ukrayinağa qarşı cenk areketlerine kütleviy celp etüvi ordusında büyük ğayıplar ve yañı göñüllilerni celp etüvde zorluqlar aqqında bildire bile, dep tüşüne ISW talilcileri. Olarnıñ qayd etkenine köre, Ukrayina Mudafaa quvetleri cenüpte qarşı ücümlernen Rusiyeni yedeklerni atmasına mecbur ete, bu da 2026 senesi baar-yaz mevsiminde Rusiye ücümi azırlığını zorlaştıra.

Rusiye arbiyi Donetsk vilâyetinde, arhiv fotoresimi
Rusiye arbiyi Donetsk vilâyetinde, arhiv fotoresimi

"Ukrayina ordusınıñ Ukrayina cenübinde Rusiye muvafaqiyetlerini tutuv ve uzaqlaştıruv ekili taktik ğayretleri diger cebe qısımlarına tesir etip, Rusiye ordusını Ukrayina qarşı ücümlerinden mudafaa ve cebeniñ diger rayonlarında ücüm areketleri içün maddiy sermiya ve asker berilüvi arasında saylamağa mecbur ete. Ukrayinanıñ qarşı ücümlerine cevap olaraq Rusiye ordusını Ukrayina cenübine atuv Rusiye arbiy komandanlığınıñ 2026 senesi baar-yazda "Krepostnoy poyas" (Donetsk vilâyeti – QA) ücümi planlarını bozadır", – dep aytıla ISW esabatında.

Temsilcilik Rusiye ordusında askerlik yapmağa ve "imperiya içün top aşı olmağa" istemegenler içün advokat ve aq qorçalayıcılarnen yapılğan mesleatlar esasında tevsiyelerni aydınlattı. Amma bu sefer bundan qorunmaq daa zor olacaq, çünki şimdiki seferberlik "gizli" ve "gibrid"" degil, dep qayd ete müessise.

Rusiye arbiyleri işğal etilgen Donetsk vilâyetiniñ Mariupol şeerinde, 2022 senesi aprel ayı
Rusiye arbiyleri işğal etilgen Donetsk vilâyetiniñ Mariupol şeerinde, 2022 senesi aprel ayı

Tevsiyeler arasında – "coyulmaq", yaşağan yerini deñiştirmek, celpnamelerni şahsen almamaq, olarnıñ elektron şekli kele bilecek cep telefonını qullanmamaq, ve acele bir şekilde Qırımnı terk etmek.

Qırımtatar resurs merkezi de Rusiye ordusına seferberlik vaziyetinde qırımlılarğa tevsiyelerini aydınlatqan edi.

Ukrayina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki temsilciligi Ukrayinağa qarşı cenkte Rusiye ordusı erkânında göñülli iştirak etüv cinayet olaraq tasnif etile, dep hatırlattı.

Müessise eñ az 23 cenk esiri ve Rusiye arbiy birleşmeleri erkânında elâk olğan 156 kişi Qırımdan olğanını qayd etti. Çoqusınıñ Ukrayina vatandaşlığı bar edi.

Rusiye ordusı saflarında Ukrayinağa qarşı büyük istilâsı çerçivesinde cenkleşken qırımlılarnıñ sayısı tam belli degil. Rusiye bu malümatnı aydınlatmay.

Rusiye arbiyleri, arhiv fotoresimi
Rusiye arbiyleri, arhiv fotoresimi

Qırımnıñ Rusiye akimiyeti bildirgenine köre, cenk areketleriniñ ilk eki yılı devamında "mahsus arbiy operatsiyalarnıñ" (Rusiye Ukrayinağa qarşı büyük istilâsını böyle adlandıra – QA) 12 biñden ziyade iştirakçisiniñ içtimaiy imtiyaz aqqı bar.

Ukrayinağa qarşı cenkleşken qırımlılarnıñ sayısı tam belli degil. Qırım.Aqiqat Qırım yarımadasından Ukrayinağa qarşı cenk areketleri vaqtında öldürilgen 1,8 biñ Rusiye arbiyiniñ kimligini bilip oldı. Bu malümat tam degil, çünki elâk olğan bir çoq arbiy Qırım yarımadasında gizli defin etile.

This item is part of
XS
SM
MD
LG