Qırımnıñ işğalden azat etilmesi tek Ukrayina topraq bütünligini ğayrıdan tiklev meselesi degil, qırımtatar milletiniñ qaluv ve saqlav meselesi ola, çünki ilhaq etilgen yarımadada repressiyalar Rusiyeniñ özünde repressiyalar seviyesinden bile büyüktir. Bu aqta qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev New Yorkta 5-inci «Qırım platforması» sammiti vaqtında bildirdi.
«Onlarnen memleketniñ toplaşıp, Qırım işğalini bir vaqıt tanımağanlarını ve tanımaycaqlarını ve onı azat etmek içün elinden kelgenlerini yapacaqlarını aytması Ukrayina ve hususan Qırımnıñ tamır halqı içün büyük emiyet taşıy», – dep ayttı qırımtatar halqınıñ lideri.
Onıñ bildirgenine köre, 2014 senesinden soñ yüz biñlernen ukrayin ve qırımtatarı yarımadanı terk etmege mecbur oldı.
«Qırımda taqipler Rusiyeniñ vaziyetinden on qat büyüktir. İşğal başlağanınen tahminen 50 biñ qırımtatarı ve 100 biñge qadar ukrayin yarımadanı terk etti, Rusiyeden köçürilgenlerniñ sayısı ise milliondan çoq oldı», – dep qayd etti qırımtatarlarnıñ lideri.
Cemilevniñ qayd etkenine köre, qırımtatarlarnıñ kelecegi Qırımnıñ azat etilmesine bağlı. Onıñ aytqanına köre, laf tek siyasiy kefaletler aqqında degil, halqnıñ saqlap qalması aqqında kete.
«Tamır halqnı çıqarmağa tırışalar, ve Qırım azat etilmese, eñ yaqın kelecekte qırımtatar halqınıñ ayrı bir millet olaraq ğayıp olmasını tahmin etmek mümkün. Ukrayina içün Qırımnıñ azat etilmesi – topraq bütünliginiñ ğayrıdan tiklenmesi, bizim içün ise – yaşav meselesidir», – dep qayd etti o.
Qırımnı işğalden azat etüv halqara meydanı («Qırım platforması») — Ukrayina akimiyetiniñ Qırım sakinleriniñ aqlarını qorçalav ve işğal etilgen yarımadanı işğalden qurtaruv boyunca Ukrayina ve halqara ortaqlarnıñ areketlerini koordinatsiya etmek içün muzakere platformasını meydanğa ketirüv teşebbüsi.
«Qırım platformasınıñ» inauguratsiya sammiti Kyivde 2021 senesi avgustnıñ 23-nde olıp keçti – Ukrayina Mustaqilliginiñ 30 yılına. O, Qırımnı işğalden qurtaruv halqara formatnı resmiy şekilde başlatmaq içün yapıldı.
43 memleket – «Qırım platforması» birinci sammitiniñ iştirakçileri – Ukrayina topraq bütünligini halqara seviyede tanılğan sıñırlarda ğayrıdan tiklemek çağıruvınen beraber bir Beyanname imzalap, «Rusiye Qırım ve Aqyarnıñ vaqtınca işğalini qanunlaştırıp olamaz», dep bildirdi.