Aq qorçalayıcılar Qırım işğaliniñ yedinci yılında qırımlı aq qorçalayıcı Mumine Saliyevanıñ «Babaları apiske alınğan soñ doğğanlar» online fotoleyhasını taqdim etti, dep haber ete Ukraina insan aqları Helsinki birliginiñ matbuat hızmeti.
Fotosüretlerde 8 aydan 5 yaşqa qadar 12 qırımlı bala bar. Babaları Qırımda siyasiy taqipler çerçivesinde apiske alınğanda olar daa doğmağan edi. Bütün fotoresimlerni Mumine Saliyeva 2020 senesiniñ soñunda – 2021 senesiniñ başında Qırımnıñ farqlı köşelerinde çıqardı.
«Bugünki künde babalarsız ösken qırımlı balalarnıñ sayısı büyük raqamğa irişti – 191. 12-si babaları apiske alınğan soñ doğdı. Bu balalar babalarını körmedi ve bilmey. Olarnı fotolarda ve video levhalarında körip tanış olalar. Olarğa sevimli çizgi filmlerniñ qaramanlarına kibi baqalar», – dep tarif ete Mumine Saliyeva.
Saliyeva dört balanı özü baqa. Aqayı, cemaat jurnalisti Seyran Saliyev Rusiye mahkemesi tarafından 16 yılğa üküm etildi.
«Davaları tahqiqatnıñ farqlı basamaqlarında olğan mabüslerniñ çoqusı «Qırım birdemliginiñ» faal iştirakçisi olıp, gumanitar yardımnen oğraşqan ve Qırımdaki siyasiy mabüslerni qayd etken edi. Bazı mabüslerni ömür boyu apis cezası bekley, balaları babalarını azatlıqtan körmey bile. Eñ azından, siyasiy statusları qalsa», – dep aytıla aq qorçalayıcılarnıñ haberinde.
«Babaları apiske alınğan soñ doğğanlar» leyhası bornafterarrest.net saytında ukraince ve inglizce bar.
Qayd etilgenine köre, yaqında Mümine Saliyeva esas Ukrainada aliy jurnalist tasilini alıp, Ukraina jurnalistleri milliy birliginiñ azası oldı. 2020 senesi Mümine Saliyeva siyasiy mabüslerniñ balaları aqqında film içün Andre Lorş jurnalist mukâfatını aldı.
«Babaları apiske alınğan soñ doğğanlar» leyhası İnsan aqları media teşebbüsi, Ukraina insan aqları Helsinki birligi tarafından USAID «İnsan aqları arekette» programmasınıñ destegi ile teşkil etildi.
Leyhanıñ ortağı – Ukraina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki daimiy temsilciligi.
Kyivdeki Ukraina Tış işler nazirliginiñ binasında «Özüne sadıq qalmaq – cinayet degildir!» sergisi açıldı. O, Qırımda Rusiye tarafından taqip etilgen qırımtatarlarnıñ problemlerine ve bundan zarar körgen balalarğa bağışlandı.
«Özüne sadıq qalmaq – cinayet degildir»: Kyivde Rusiye tarafından taqip etilgen qırımtatarlar aqqında fotoresimler sergisi açıldı (fotoresimler)
Hatırlatamız, Marlen Asanov ve Seyran Saliyev 2017 senesi oktâbr ayında tutuldı. Olarnı «Hizb ut-Tahrirni» qurıp iştirak etkeninden şübheli sayalar.
Bu yıl sentâbr ayında Rusiyeniñ Rostov-na-Donudaki Cenübiy okrugınıñ arbiy mahkemesi Asanovnı 19 yıl sert rejimli koloniyada, Saliyevni bir yıl sıñırlanması ile sert rejimli koloniyada 16 yıl qalmasına üküm etti.
Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar prokuraturası Bağçasaraydaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» mabüslerine çıqarılğan ükümni Qırımdaki diniy taqiplerniñ daa bir delili dep saya.
Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıynıñ temsilciligi Bağçasaraydaki ekinci «Hizb ut-Tahrir davası» boyunca ükümni «cenk cinayeti» dep adlandırdı. Reintegratsiya nazirligi, qırımtatarlarğa qarşı üküm çıqarğan Rusiyege qarşı sanktsiyalar quvetleştirilmesini talap etecek, dep bildirdi.
Yanvarniñ 12-nde Rusiye mahkemesi Qarasuvbazardaki «Hizb ut-Tahrir davası» mabüslerini sert rejim koloniyasında qalmalarına üküm etti. Enver Ömerov 18 yılğa, Ayder Cepparov 17 yılğa, Riza Ömerov 13 yılğa üküm etildi. Mahkümler qabaatlarını tanımay.
Avropa Birligi Rusiyeni Qarasuvbazardaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» mabüslerini ve diger ukrainalı mabüslerni azat etmesine çağırğan edi.
Bundan evel ABD elçihanesi yanvarniñ 12-nde Rusiyede qırımtatarlarğa çıqarılğan ükümni takbih etti. Avropa elçileri Qarasuvbazardaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» mabüslerine çıqarılğan ükümni takbih etken edi.
Ukraina ombudsmeni Lüdmila Denisova qırımlılarğa çıqarılğan ükümni takbih etti, Ukraina Tış işler nazirligi ise Rusiyeden mahkeme qararını lâğu etmesini ve qırımtatarlarnı azat etmesini talap etti. Rusiye tarafı Ukraina nazirliginiñ beyanatına daa cevap bermedi. Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar prokuraturası Rusiye mahkemesiniñ ükmüni «daa bir repressiya dalğası» dep adlandırdı.
«Hizb ut-Tahrir işi» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokatlar qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.