Türkiye Qırım işğalini tanımay ve qırımtatarlarnıñ vaziyetini taqip etmege devam etecek – memleketniñ Tış işler nazirligi

Türkiye, Ukrayina ve Qırımtatar bayraqları, arhiv fotoresimi

Qırımnıñ qanunsız ilhaqınıñ yılında Türkiye Tış işler nazirligi Ukrayina suvereniteti ve topraq bütünligine qoltutmağa devam ete ve "halqara uquqnı bozğan" Qırımdaki vaziyetni tanımaycaq, dep bildirdi. Bu beyanat Türkiye Tış işler nazirligi saytında derc etildi.

"Rusiye Federatsiyasınıñ Qırım Muhtar Cumhuriyetini qanunsız bir referendum neticesinde ilhaq etkeniniñ on ekinci yılında halqara uquqqa zıt bir şekildeye tanımağanımıznı daa bir kere tasdıqlaymız", – dep aytıla haberde.

Müessise qoşqanına köre, Türkiye Qırım yarımadasında vaziyetni "diqqatnen taqip etecek" ve birinciden qırımtatarlarnıñ vaziyetine emiyet berip, onı kün tertibinde tutacaq.

Rusiyeniñ resmiy şahısları Türkiye Tış işler nazirliginiñ bu haberini daa izaatlamadı.

2014 senesi fevral ayında işaretsiz urbada silâlı insanlar Qırım Muhtar Cumhuriyetiniñ Yuqarı Şurası, Nazirler Şurası, Aqmescit ava limanı, Keriç parom keçiti, diger strategik obyektlerni zapt etken ve Ukrayina ordusınıñ areketlerini blok etken edi. Rusiye akimiyeti bu silâlı insanlarnıñ Rusiye ordusınıñ arbiyleri olğanını qabul etmegen edi. Soñra Rusiye prezidenti Vladimir Putin bu Rusiye arbiyleri olğanını qabul etti.

2014 senesi martnıñ 16-nda Qırım ve Aqyarda çoqusı memlekette tanılmağan Qırım referendumı olıp keçti, Rusiye Qırımnı qanunsız bir şekilde ilhaq etti. Ne Ukrayina, ne Avropa Birligi, ne de ABD bu rey berüvniñ neticelerini tanımadı. Rusiye prezidenti Vladimir Putin martnıñ 18-nde Qırımnıñ Rusiyege "qoşulğanını" ilân etti.

Halqara teşkilâtlar Qırım işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini takbih etti. Ğarp memleketleri iqtisadiy sanktsiyalar kirsetti. Rusiye yarımada ilhaqını inkâr etip, bunı "tarihiy adaletniñ tiklenmesi" dey. Ukrayina Yuqarı Radası Qırım ve Aqyarnıñ Rusiye tarafından vaqtınca işğaliniñ başlanğıç künü olaraq 2014 senesi fevralniñ 20-ini ilân etti.

Rusiye Qırımnı işğal etken soñ Kremlniñ ayırım siyaseti neticesinde qırımtatarlar kütleviy bir şekilde Qırım yarımadasını terk etip başladı. Bu esnas Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı istilâsı başlağanınen arttı. Qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevniñ malümatına köre, umumen Qırımnı tahminen 50 biñ qırımtatarı terk etti, bu yarımadada yaşağan qırımtatar halqınıñ tahminen dörtte biridir.