Rusiye mahkemeleri 2026 senesiniñ ilk yarısında devlet hainligi, casuslıq ve olarnen bağlı maddelerge istinaden 284 insannı qabaatladı – bu raqam Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı ücüminden evel 25 yıl devamında olğanından daa yüksek. Bu malümatnı "Pervıy otdel” aq qorçalayıcı leyhası ve Parubets Analytics gruppaları mahkemelerniñ yañı tedqiqatlarında bere.
Tedqikatçılarnıñ esaplarına köre, 1997 senesinden 2021 senesine qadar Rusiyede bu maddelerge istinaden 170 insan mahküm etildi. Tek 2026 senesiniñ ekinci yarısında mahkemeler qabaatlanğan 162 kişige ükümler çıqardı – yılnıñ üç ayında olğanından 46% ziyade. Mayısta 57 insan üküm etildi – közetüv başlağanından berli bu eñ yüksek raqam.
Tedqiqat devlet hainligi, casuslıq, ecnebiylernen gizli işbirligi ve duşmanğa yardım davalarınen bağlı. Müellifler Rusiyede bu davalarnıñ resmiy statistikası derc etilmey, esnaslar aqqında esas malümat gizli, şunıñ içün mahküm etilgenlerniñ sayısı daa yüksek ola bile.
Yılnıñ ilk yarısında orta apis cezası 15 yıl ve sekiz ay oldı. Eki mahküm etilgen kişige ömür boyu apis cezası berildi. Ekinci yarısında ükümlerniñ aman-aman yarısını arbiy mahkemeler çıqardı.
69 mahkümniñ şahsiyeti – umumiy sayıdan aman-aman dörtte biri – belli degil. Tedqiqatçılar bunı mahkemeleriniñ malümat tsenzurasınıñ quvetleştirilüvinen bağlay. Eñ çoq 20 yaşından 29 yaşına qadar insanlar üküm etile. Eñ genç mahkümler 19 yaşında – Voronejli student Artem İvanov, Çitalı Dmitriy Mihaylov ve Moskvalı Vladislav Sosedko. Eñ büyügi, giperses saasında alim Valeriy Zvegintsev 81 yaşında.
Aynı vaqıtta qabaatlavlar daa ağır ola. Tedqiqat malümatına köre, yılnıñ ekinci yarısında mahkümlerniñ 42%-ı devlet hainligi ya da casuslıq maddelerinen beraber "terror" maddelerine köre de qabaatlandı. Yılnıñ ilk altı ayında Rusiye mahkemelerine devlet telükesizligine qarşı cinayetlernen bağlı maddelerge köre eñ az 351 yañı dava keldi.
Tedqiqatçılar Rusiyede yılnıñ ilk yarısında mahküm etilgen eñ az 74 ukrayinalınıñ adını bildi. Yarısından ziyadesi Rusiye kontrol etken Ukrayina topraqlarında tutuldı. Eñ az 27 mahküm vatanında ğayıp olğan olaraq sayıla edi.
Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı büyük cenki başlağanından Rusiye mahkemeleri devlet hainligi, casuslıq ve olarnen bağlı maddelerge istinaden eñ az 1372 qabaatlayıcı üküm çıqardı.
Tedqiqatçılar aqlayıcı ükümler tapmadı.
Şimdiki sürat saqlansa, "Pervıy otdel" ve Parubets Analytics 2026 senesiniñ neticelerine köre bu maddelerge istinaden mahküm etilgenlerniñ sayısı 580-den 620 insanğa qadar ola bile.
"Pervıy otdel" uquqçısı Yevgeniy Smirnovnıñ fikirince, devlet hainligi maddesi "bazı davalarnıñ eksklüziv aleti degil" ve mahsus hızmetlerniñ hadimleri içün yükseliş içün qolay bir alet oldı.